Het project ‘Fort Cochin heroverd’, waarmee Martijn Al onlangs afstudeerde als landschapsarchitect aan de Academie van Bouwkunst in Amsterdam, is opgenomen in de Blauwe Kamer.

Het project betreft een ontwerp voor het voormalige vestingstadje Fort Cochin aan de zuid-westkust in India. Het door Portugezen gestichtte, door Nederlanders verbouwde en vervolgens in Engelse handen belandde voormalige vestingstadje Fort Cochin verandert langzaam in een dode museumstad. In een poging het verleden te beschermen houdt de gemeente nieuwe ontwikkelingen tegen. Het fort wordt steeds meer een decor voor toeristen. Doel van het ontwerp voor de buitenruimte van het fort is het oude fort van betekenis maken voor de bewoners van de omliggende stad en hiermee vitaliteit in het fort terug te brengen. Hierbij wordt niet gekozen voor het naar boven halen van één moment uit het gelaagde verleden, maar wordt een nieuw hoofdstuk toegevoegd aan het verhaal van Fort Cochin.

Kwaliteitskaart

Paul Meurs adviseert in het boek ‘World Heritage Site Olinda in Brazil’ over het vestingsstadje Olinda in Brazilie om niet de ideale toekomst te plannen voor de hele stad. Gezien de taaie werkelijkheid dringt hij erop aan om de absolute kwaliteit van de stad op verschillende schaalniveaus te benoemen, en alle moeite, geld en communicatie op deze aspecten te richten.

Met dit doel voor ogen is de zogenaamde ‘kwaliteitskaart’ gemaakt, waarin de belangrijkste kwaliteiten van nu en uit het verleden van Fort Cochin zijn samengevat. Deze kaart vormde de onderlegger voor het ontwerp.

Plankaart

De strategie die als doel heeft dat het fort wordt toegeëigend door de bewoners bestaat uit drie gerichte ingrepen. De eerste ingreep is het in gang zetten van een lange termijn-ontwikkeling die de verwaarloosde kuststrook omvormt tot een recreatieve trekpleister voor de omliggende stad. Ten tweede worden met een fysieke ingreep de kuststrook en het oude hart van het fort met elkaar verbonden. Tot slot worden de vaak verborgen historische relicten in het oude hart toegankelijk en zichtbaar gemaakt en wordt ruimte geboden aan initiatieven van derden.

Impressie boulevard en rif

Het zwaartepunt van het ontwerp ligt in de kustzone van het fort. Naast een aaneengesloten en schaduwrijke boulevard wordt een oer-Hollandse ingreep voorgesteld: een waterkundig element. Langs de gehele kustlijn komt een rif, dat zowel een dynamiek van landschapsvorming als een dynamiek van gebruik in gang zet. Het nieuwe strand-landschap dat zich in de luwte van het rif zal ontwikkelen beschermt op termijn het voormalige fort tegen de Arabische Zee die steeds meer kust afslaat. De verdediging tegen vijanden overzee is daarmee vertaald naar verdediging tegen water. Daarnaast biedt het strand-landschap ruimte voor gebruik aan stadbewoners en een ankerplaats aan visserboten, een lokale economie. Het fort wordt heroverd door de bewoners!