De Poolse inhaalrace - Interview met Katarzyna Bratek [Rijnboutt Kraków] in BPD magazine

Polen is klaar voor de volgende welvaartsstap en vol kansen voor architecten en ontwikkelaars

Sinds de val van de muur in 1989 zorgt de vrije markt voor een enorme dynamiek in de Poolse samenleving. Toch zou de hippe stadswijk van de toekomst weleens een naoorlogse uit de communistische periode kunnen zijn, denkt architecte Katarzyna Bratek.

Een land vol dynamiek en verandering. Dat hoopte ik aan te treffen, toen ik twee jaar geleden van Nederland naar Krakau verhuisde om daar de nieuwe Poolse vestiging van Rijnboutt architecten, stedenbouwers en landschapsarchitecten te leiden. Inmiddels kan ik volmondig beamen dat Polen een dynamische samenleving is, vol kansen voor architecten en ontwikkelaars.

Vlak na de omwenteling had Polen een grote achterstand op Europa. In 25 jaar hebben ze die aanzienlijk verkleind. Het is een inhaalslag in versneld tempo. Dat zie je terug in de hoge bouwproductie en – in veel gevallen – het gebrek aan aandacht voor de stedenbouwkundige context en ecologische en cultuurhistorische waarden. Op dat gebied zijn wij missionarissen van de integrale aanpak. Gelukkig zijn er steeds meer ontwikkelaars in Polen die daar wél waarde aan hechten.

De Poolse woningmarkt is uit balans. Twee derde bestaat uit koop, een derde uit huur waarvan de helft van corporaties. Er is juist grote behoefte aan goedkope huurwoningen. Zeker in de steden, waar veel jonge, hoogopgeleide mensen wonen of heen trekken. Men lenigt de nood nu veelal met wooncomplexen rond de steden – zonder goede verbindingen en voorzieningen. Die zijn er wel ín de steden. Verdichting en inbreiding zijn beslist een oplossing, want er zijn veel singles en jonge tweeverdieners.

Grote gebiedsontwikkelingen zijn er vooralsnog nauwelijks en publiekprivate samenwerking moet nog van de grond komen. Sinds kort is er wel een interessant programma dat gemeenten verplicht om revitaliseringsplannen te maken: voor stedenbouw, architectuur, infrastructuur en sociaal-maatschappelijke problemen. Inmiddels is wel gebleken dat Poolse overheden dit niet in hun eentje kunnen. Ze kijken daarom gretig over de grenzen, ook naar mogelijkheden voor publiek-private samenwerking. Hopelijk leidt dit tot meer aandacht voor de stedenbouwkundige context en ecologische en cultuurhistorische waarden.

Ik voorzie een mooie toekomst voor de – communistische – wijken uit de jaren ’50, ’60 en ’70. Zoals Nowa Huta in Krakau. Die wijken hebben een uitstekende stedenbouwkundige structuur, ze zijn veel ruimer opgezet dan de huidige, waar alles draait om maximaal bouwvolume. Ook kennen die oude wijken veel meer groen dat inmiddels prachtig tot wasdom is gekomen, mooie plekken, straten, pleinen en parken met hoge bomen. Deze wijken worden binnenkort heel populair. Alleen de gebouwen zijn niet goed: te kleine flats, sleets en energetisch onder de maat. Mijn handen jeuken.

Dit interview is verschenen in: BPD magazine, No.5 voorjaar 2017

Het Poolse kantoor van Rijnboutt is gevestigd in de wijk Zablocie in Krakau, de tweede stad van Polen.

Een vraag aan Katarzyna Bratek of meer lezen over Rijnboutt Kraków? >> www.rijnboutt.pl

Werken bij Rijnboutt

Rijnboutt is een multidisciplinair ontwerpbureau op het gebied van architectuur, stedenbouw en landschap. Rijnboutt staat voor complexe eenvoud. We maken uitdagende stedelijke vraagstukken van de toekomst doelgericht eenvoudig en overzichtelijk.

Als je onze 75 collega’s vraagt hoe het is om bij Rijnboutt te werken, dan worden de collega’s, de prettige sfeer, de excursies, de professionele manier van werken, de kwaliteit, de diversiteit in disciplines, en de mooie en interessante projecten op bijzondere locaties, steevast genoemd.

Lees meer…

Vacatures