Centrum Schalkwijk Haarlem

Centrum Schalkwijk is een naoorlogse woonwijk ten zuidoosten van het historische centrum van Haarlem. Het winkelcentrum transformeert van monofunctioneel eiland naar een gemengd hoogstedelijk 'tweede' centrum. Fase 1 en 2 (JCAU) zijn gerealiseerd of in uitvoering. Rijnboutt ontwerpt het masterplan voor fase 3 en verder.

Het programma omvat woningen, een sporthal met gemeentelijk zwembad, cultuurpodium, muziekschool, zorgcentrum en een circulaire hub met kringloopwinkels en broedplaatsen. Haarlem heeft een grote verdichtingsopgave en weinig ruimte – veel ambities moeten hier landen. Tegelijk biedt die veelheid aan functies de kans om een centrumgebied te maken dat écht leeft.

Het ontwerp reageert op de gegeven situatie: twee afgeronde fasen met een orthogonale stratenstructuur, hoofdzakelijk voor wonen. Volstaat dezelfde opzet ook voor fase 3, waar veel publieke functies samenkomen? Rijnboutt introduceert drie principes: hechting aan de omgeving middels een hoekverdraaiing, een robuuste centrumkern met leesbare hiërarchie in de openbare ruimte, en bijzondere gebouwen als identiteitsdragers op cruciale momenten. Karakteristiek, zonder te overheersen. Tolerant naar verschillende gebruikers en vormen van gebruik.

Wat heeft de stad nu nodig? En wat straks? Het ontwerp functioneert als katalysator, niet als eindbeeld. Niet alles hoeft van tevoren te worden bedacht. Het raamwerk legt verbindingen, biedt verrassingen en lokt kruisbestuivingen uit tussen functies, gebouwen en mensen.

Programma
213.000 m2, waarvan ca 15.000 m2 voor detailhandel, 38.000 m2 voor overige voorzieningen en ca 126.000 m2 voor 1400 woningen

Realisatie
2028-2040

Opdrachtgever
Gemeente Haarlem

Team
Frederik Vermeesch, Stella Groenewoud | Judith Everaers, Jaap Hoving, Maria Kibera, Damian Lachtara, Klara Mitlenerova, Alexander Swallow, Bogdan Vlădescu, Sara Winters

Samenwerking
DTNP, STIPO

Visualisaties
Vivid-Vision